Sunday, 21 September 2014

KERTAS CADANGAN (PROPOSAL) KAJIAN TINDAKAN PSV

1. Kertas cadangan (Proposal) Kajian Tindakan

Kertas cadangan atau proposal kajian tindakan ialah penjelasan ringkas tentang beberapa perkara yang ingin dimaklumkan atau pelan tindakan penyelidik tentang projek kajian tindakan yang akan dilaksanakan. Penjelasan ringkas itu menjawab persoalan seperti:
• Apakah tajuk kajian yang akan dilaksanakan?
• Apakah isu yang dikenal pasti?
• Apakah objektifnya?
• Bagaimanakah kita akan melaksanakan kajian?
• Berapa lamakah tempoh pelaksanaannya?
• Berapakah kos yang diperlukan?
Kertas cadangan (proposal) kajian tindakan disediakan sebelum sesuatu kajian tindakan dijanakan. Ia boleh disediakan di sepanjang tahun.

2. Fungsi Kertas Cadangan (Proposal) Kajian Tindakan

Kertas cadangan (proposal) kajian tindakan merupakan satu panduan yang menyatakan objektif kajian, langkah-langkah menjalankan kajian, peralatan yang akan digunakan atau tempoh pelaksanaan kajian semasa menjalankan kajian tindakan. Proposal membantu penyelidik menjalankan kajian dengan lebih terancang.

3. Kandungan Dalam Kertas Cadangan (Proposal) Kajian Tindakan

Kertas cadangan (proposal) kajian tindakan tidak mempunyai format yang khusus. Namun begitu, berikut adalah panduan asas untuk memudahkan kita menulis kertas cadangan (proposal) kajian tindakan:
Nama Sekolah (beserta alamat penuh)
Kumpulan Penyelidik
Tajuk Kajian
Refleksi Pengajaran dan Pembelajaran (P&P)
Isu Keperihatinan / Fokus Kajian
Objektif Kajian
Kumpulan Sasaran
Tindakan Yang Dicadangkan
Jadual Pelaksanaan
Kos Kajian

4. Syarat untuk Mendapatkan Pembiayaan Kertas Cadangan Kajian Tindakan (sekiranya
di bawah peruntukan Bahagian Perancangan Penyelidikan dan Dasar Pendidikan)

Kelulusan sesuatu kertas cadangan (proposal) kajian tindakan serta jumlah kos yang ditawarkan
bergantung kepada penilaian terhadap perkara-perkara berikut:
• Bilangan pelajar yang terlibat dalam kajian
• Objektif kajian
• Bilangan aktiviti yang akan dilaksanakan
• Bahan yang akan digunakan
• Kos yang terperinci
Kos kajian hendaklah dinyatakan dengan terperinci dari segi:
• Jumlah bahan yang diperlukan,
• Harga bagi satu unit bahan,
• Jumlah kos secara keseluruhan bagi tiap-tiap jenis bahan

5. Panduan Asas Menyediakan Kertas Cadangan Kajian Tindakan
1. Tajuk Kajian
a. Tajuk ditentukan dengan mengenal pasti kemahiran yang ingin dikaji.
b. Tajuk hendaklah ringkas, mengandungi hala tuju kajian, tindakan dan sasaran kajian

1. Tajuk Kajian:
Aplikasi Teknik Bulatan Dalam Lukisan Kanak-Kanak
Atau:
Program Sehari Selembar Benang: Memperkaya Kosa Kata Pelajar Tingkatan 4 Bestari

2.Nama penyelidik Catatkan nama penuh penyelidik / kumpulan
Contoh:
Nama Penyelidik: Salina bt. Salleh

3.Nama Sekolah
Catatkan nama sekolah beserta alamat lengkap
Contoh:
Nama Sekolah: Sk Pasir Bedengung
                        Jalan Tengku Muhammad
                        25050, Kuantan
                        Pahang Darul Makmur


4. Refleksi Pengajaran dan Pembelajaran

Sewaktu saya menyemak lukisan murid tahun 5 Bestari. saya rasa sungguh terkejut kerana saya dapati
walaupun mereka telah berada di tahap 2, tahap penguasaan melakar mereka masih sangat rendah, lakaran masih tidak terkawal. Selain itu, masih ramai murid yang tidak memegang pensil dengan betul ketika membuat lakaran. Hasil lukisan mereka seperti biasa sahaja iaitu melukis orang lidi yang biasanya dilakukan oleh murid tahap satu. Dalam ujian mudah melukis objek haiwan, saya dapati 37% daripada jumlah murid dari kelas ini tidak membuat lakaran. Apabila saya tanyakan kepada para murid tentang keadaan ini,
jawapan yang mereka berikan mudah sahaja iaitu "cikgu
tak ajar pun melukis objek tu. Kami hanya disuruh mewarna gambar yang sudah dilukis.". Ada juga di kalangan murid yang menanyakan kepada saya markah bagi bahagian melukis. Saya lihat seolah-olah mereka telah patah semangat untuk melukis objek.

Apakah yang boleh saya lakukan untuk menarik minat pelajar mempertingkatkan kemahiran mereka?. Mampukah saya menjalankan aktiviti secara bersendirian untuk membantu pelajar saya?. Apabila saya bincangkan perkara ini dengan rakan-rakan dalam mesyuarat panitia, ada guru mengatakan yang pelajar hari ini malas membuat kerja melukis. Apakah tindakan yang boleh dilakukan bagi menangani masalah ini?

Saya telah berusaha mempelbagaikan kaedah pengajaran dan pembelajaran namun masih ramai pelajar yang
mempunyai tahap melukis yang amat terhad. Saya berpendapat lemahnya penguasaan melakar di kalangan
mereka ialah disebabkan kurangnya aktiviti melukis objek atau teknik mengajar lukisan yang kurang sesuai dengan tahap perkembangan kreativiti mereka. Kelemahan ini juga merupakan rentetan daripada pengabaian guru termasuklah saya terhadap kepentingan melakar dengan cara yang betul. Sekiranya saya tidak membetulkan keadaan ini, saya pasti pelajar kelas ini tidak dapat memperbaiki lukisan mereka yang akhirnya menjejaskan minat mereka terhadap matapelajaran Pendidikan Seni Visual.

5. Isu /Keperihatinan Yang Dikaji

Tentukan tema /isu keprihatinan kajian/ masalah /
• Rumuskan masalah yang dikenalpasti daripada refleksi yang dibuat pada langkah 1.

Isu Keprihatinan / Fokus Kajian
Walaupun saya mengesan banyak masalah yang dihadapi oleh murid saya, saya hanya akan fokuskan kajian ini kepada masalah penguasaan kemahiran asas melukis. Murid saya mempunyai tahap melakar yang sangat terhad. Mereka hanya mampu memenghasilkan lakaran lidi. Mereka melakukan kesilapan bermula daripada kawalan pensil. Kesilapan yang sering dilakukan oleh pelajar ialah:
• Cara memegang pensil yang kurang sesuai menyebabkan sukar mengawal mata pensil.
• Melukis imej hanya dengan lakaran mudah iaitu orang lidi.
• Pelajar tidak melukis kerana tidak yakin untuk memulakan melukis pada bahagian mana yang perlu didahulukan.

Dengan membantu murid berlatih mengawal pensil saya yakin murid boleh meningkatkan tahap kemahiran melukis objek dengan lebih baik.

6. Tentukan Objektif Kajian

Objektif kajian terdiri daripada objektif umum dan objektif khusus.
• Objektif hendaklah berkaitan dengan masalah.
• Objektif hendaklah berkaitan dengan aktiviti / tindakan.
• Objektif hendaklah boleh diukur.
• Semua objektif khas hendaklah diukur / nilai semasa menjalankan tindakan / aktiviti.


Penulisan belum selesai. Akan disambung ...











HOW TO TEACH DRAWING TO CHILDREN




by
Marvin Bartel


    This essay was inspired by an Australian mother whose son, age eight, was feeling discouraged and wanted help in learning to draw better. She wanted to know how to help him.  Observation drawing provides the method of choice.  Of course observation drawing is not the only form of good drawing practice, but it is often the best way to develop drawing skills.  Drawing from remembered experiences and drawing based on imagination are good to develop those aspects of thinking.  Copy work drawing is not encouraged, but only tolerated if it is self-initiated. Many self-taught artists have learned by copying because it was the only alternative they knew about. However, copywork is not the best way to learn to draw actual objects, animals, scenes, and people.

    For an attractively printed version of a previous version of this article with additional photographs, consider ordering a copy of the March, 2007 issue of Homeschooling Horizons Magazine.
    DRAWING and CHILDREN

    Children who know me sometimes ask me how to draw better.
    Many children do not know that artists have learned to draw by doing observation-drawing practice. They often assume that you can draw or you can't. Of course this is true, but it is also true that nearly anybody can learn to draw at any age. Many children feel inferior about their own ability to draw.  Too often no teacher or adult has ever helped them learn to make a proper observation.  Most teachers have not been educated about teaching drawing.  Some generalist teachers even say, "That's okay, I can't draw either."  This is the opposite of good motivation.  They would never dare say, "That's okay, I can't read and write. I just don't have the talent for it."

    I explain that drawing ability comes from practice.  I call it "practice" so it isn't as intimidating as final products. This essay explains some practice processes that lead to better drawing skills. Sometimes children want to develop their practice into more elaborate finished work. I encourage their desire to finish some works, but I also affirm the need to do lots of practice that does not have to be finished work.  I explain it by using music analogies.  We practice piano a long time to learn some pieces.  We don't worry two much about mistakes while we are learning, but eventually it is good to play a recital. Then I give them some proven ways to practice and encourage them to make a many choices as possible as they learn to draw.

    I never draw to show a child how to draw do something.

    If I would show a child how something is drawn, the child would get the idea that my drawing is the answer. The child would think that her job is to copy my drawing. Looking at my drawing is a very poor way to learn to see for yourself.

    I go over to the thing being observed. I run my finger slowly along the edge of the thing.  While doing this, I encourage the child to begin drawing in the air (by pointing a finger toward my finger) as preliminary practice following the edge contour slowly as my finger moves. After practice in the air, the child practices on paper with a slow deliberate contour while NOT looking at the paper.

    I never draw on the child's paper. Learning to see is done by studying the thing, animal, or person being drawn - not by getting the teacher to correct the work. The student should own the whole process and product.

    I never ask a child to copy a picture made by me, by another artist, or by a camera. I have them practice from actual objects or models.  When children do copy work for fun on their own, I do not condemn them for this, but I do withhold compliments for copied work, and I withhold all encouragement related to copy work.  I encourage them to practice from actual objects - never working from pictures.

    Eliciting a careful description from the student
    We cannot draw what we do not notice. Before starting I take extra time to discuss some details of a small area where the student will start. This gives focus, familiarity, and confidence. Visual information is useless unless you notice it.

    I give instruction in the form of open questions rather than directions.  "How much of this edge is straight and how much is curved?"  "How much longer is this side than the top edge?"  "What are the different lengths you get when you extend your arm and measure by holding the pencil across it in the air?"  "How do the lengths compare?"  "Isn't this a silly line? Can you see how it wiggles?"  If I use questions, it implies that the teacher will not be needed in the future.  Once the student knows the questions, the student can practice alone.  If I give commands, the student might not feel empowered to work alone.

    Simplify but never dumb it down
    Sometimes we start with a small part of something that would otherwise seem much to too complex and overwhelming.  Adding a bit at a time, I am often amazed at some of the elaborate drawings that a child can make. Think about the amazing thinking habits that are being fostered by this approach.

    Mistakes are normal
    I prepare them in advance for what to expect so that they can be pleased with what works rather than disappointed by what does not work. In blind contour line (drawing the outer edge of objects without looking at the paper) I let them know that I do not expect to get a better line, but I also expect that my line probably will not end up at the right place when it comes around to where it started.  If it comes around and meets, it means that I just got lucky, or maybe I peeked at the paper (treat with humor).  "Blind" contour drawing means drawing without looking at the paper, but only looking at the object.

    Blinders as drawing helpers
    I use a large blinder card on our pencil so we cannot see what is being drawn.  I generally allow looking at the paper only when the pencil is stopped (when it is placed to start a new line).  While the pencil moves, I do not allow looking down at the paper, but only looking at the edge of the object being observed and drawn.  It is good to move the pencil very slowly and deliberately so that each little change of direction, notch, bump, zigzag, etc. can be included (as slow as and ant crawling). Not every drawing experience needs to be blind contour practice, but some regular practice using blind contour is a good way to discipline the mind to develop the skill of observation.

    With young children I often encourage them to use a blinder helper while they practice all the lines of the edges without concern for making a picture. This practice session is their preparation prior to drawing a picture on another paper or elsewhere on the same paper. This part is simply a jumble of practice lines. After this rehearsal, when they draw the picture, all the lines are already familiar and easier.

    Viewfinders as framing helpers
    A viewfinder, which can be a simple 2x2 inch empty slide frame, is useful to view the scene.  For drawing, the viewfinder can be a piece of 8x10 inch cardboard with a rectangle cut out as a window about 3x4 inches.
   
    This student is using a viewfinder taped on a stick placed to frame some sunflowers. In the second view she is adding tomatoes seen from her position as she looks through the viewfinder window.

    This can be held at arms length or closer to help the student decide what to include in the drawing. We use it the same way you would frame a picture with a camera viewfinder. It can zoom closer (bending the arm) to give a wide angle. It can zoom out to create a telephoto framing (holding it with an extended arm).  The window in the viewfinder (also called isolator) makes it easier for the student decide on what to include, how to arrange things, how to fit the paper, which way to turn the paper, and how large to make things in a drawing. A more advanced viewfinder might have black thread taped across the window to form a grid through which to view the scene, still life, animal, or person that is being observed.

    Mistakes
    Most of us need to get more comfortable with mistakes. I do not point out mistakes because the effect is not helpful. It works better to emphasize the things that are working well. However, children often notice mistakes themselves. I believe it is helpful for children to learn that the mistakes they see in their drawing are useful for learning and for getting new ideas. I tell children it is okay to erase and fix major mistakes, but I make a point to explain that I like to learn new things from my mistakes. I tell them that I often leave my mistakes until I am nearly finished with the whole thing.  I first add the corrections until I figure it out. Sometimes the mistakes add some interest and expressive qualities that are hard to appreciate at first.

    Mistakes in drawing are often very perplexing. The child can see that something looks wrong, but does not know why. It would be easy for me to explain how I think it should be drawn. It would be easy for me to draw it for them. I must never do this. It is much more useful to use this as an opportunity to teach the child how to learn. When a child is puzzled is not the time to solve the puzzle for the child, it is the time to teach puzzle solving strategies. Learning how to build our own ability makes us much more capable than if we are handed answers.

    To make it easier, artists often practice with small sketches when they are planning the arrangement for a major work. Once they have decided on the layout, artists often practice details by making sketches that are about the actual size needed. Preliminary practice makes the final drawing easier to do. To solve a drawing mistake, I might ask a child to practice a certain part of the drawing on another paper. Often it helps make a discovery if a blinder is used. If they will repeat the practice three times they will have choices. I can ask the student to look at the three results and pick the idea that looks best to them (not to me).

    Good Mistakes
    Often mistakes are lucky gifts leading to creative ideas that we would otherwise have missed.  When we approach this like we approach playing a game, we can even learn to enjoy it. This principle works for drawing and it works for teaching about mistakes as well. Truth is often found by mistake when we are open and alert enough to consider new possibilities.

    I did a web search for the word "serendipity". You can find a long list of extremely useful discoveries and inventions that nobody would have thought of had they not made a mistake or had an accident. We have all benefited from antibiotics. Antibiotics were first discovered because Alexander Fleming saw something unexpected but true in a careless mistake. He was a careful observer. Few things teach observation as well as drawing. As a potter, a soft clay vase accidentally fell on the floor from a board as I was carrying it. I looked at it, and it led me to a new class of work made to hang on the wall. Many mistakes in drawing can actually help the drawings take on an expressive, mysterious, or spontaneous quality that can be very evocative.

    How to respond to a child's drawing
    I look for some places where the lines or shapes work well. I enthusiastically affirm improvements and successes. I know that most children will stop drawing if I make any negative comments or tell them that they need to make corrections. Practice and learning only happens when there is a fair amount of satisfaction. I look for and point out improvement - not perfection. I use positive comments and questions that remind them of things to notice - not judgment. Instead of judging, I learn more about the thinking of children when I ask them to verbally elaborate about an area in their work. It helps me understand where they are in their perception of what they are observing. With observation questions I may be able to help them move to the next level. I can use this information in the next lesson because I can design a practice session that is more appropriate to their individual needs.

    Fear of drawing makes things come out smaller.  I accept whatever size they produce, but I will encourage them to see if they can draw small things extra big.  A child's shoe might be drawn large enough for a grown man.  Sometimes I simply say, "How big do you need to draw it in order to fill the paper with this?" or "How big do you need it to fill the framed area with this?"  When I see that something is too small, it lets me know how to plan the next practice session.

    MORE ADVANCED LEVELS?

    Shading
    From contour drawing, we often move to shading.  When doing this I make sure the lighting is fairly dramatic.  It is important have the child take time do some detailed advance planning before starting to do the shading. Otherwise, the act of shading becomes automatic, and they forget to make observations as they work.

    I ask the child to find several levels of shaded tone on the thing being observed.  I ask the student to identify the lightest places. We name these "highlights".  The highlights are very lightly framed with a pencil line. These areas are generally left totally white.  I ask the student to find the darkest places.  In most cases the shadows at the base of objects. These become the darkest part of a shaded drawing.

    This page has some detailed instructions to practice for shading.
    http://www.goshen.edu/art/ed/shading.html

    For variety and fun, I sometimes have them start with a light pencil outline sketch and then shade by stippling the drawing with the points of small colored markers, intermixing colors.  When the stippling is dry we erase all the pencil to show only pointillist form and color without line. Stippling is easy and does not ruin the picture if the child has a chance to practice it first in very small practice samples. I encourage them to practice by always combining several colors together making very close dots for darker tones and less frequent dots for lighter tones.

    What is shading about?
    If you want to see ideas about shading, turn off the lights and set an egg or a grape on a piece of white paper on a table near a window (not in direct sunlight). Sit and study it for several minutes to see the light changing the tones of the object. You may see light being reflected from the paper back into the shadow near the bottom of the object. Now look at the white paper under it and look for tone variations. Some people have never noticed these things. At a young age most children have never done this. We cannot expect to draw what we have not noticed.

    Why do some people appear to have drawing talent?
    A brain that learns to observe when it is young grows visual neurons that other brains lack. This is why we have a common misconception that drawing is an inborn talent. It is true that the drawing brain is different, but the difference has been learned and the brain has developed in response to being needed in these particular ways. When this happens at a young age, the child appears to have inherited talent. We now know that adult brains can also grow new neurons and foster new talents, but it can be to be slower and more difficult. As adults many of us have lost our love of learning for its own sake. Young children find these simple tasks to be new and fascinating. Elizabeth Layton began to develop her drawing talent when she was 68 year old.

    Gesture drawing
    Gesture drawing is an opposite form of observation drawing. While blind contour drawing begins with edges and requires slow deliberate drawing, gesture drawing starts in the center and the drawing tool very rapidly fills (coloring in) the body of the object with no outline, but the drawing still tries to follow the form of what is being observed.

    Gesture drawing is fast, intuitive, and expressive. This is the opposite of blind contour drawing (outline observation) that is very deliberate. Where blind contour drawing is slow, gesture drawing needs to be very very fast. Alternating sessions of gesture drawing with sessions of blind contour drawing will add greatly to the expressive quality of a child's work. Eventually, both styles can be combined to create some very effective, moving, expressive, and artistic outcomes.

    More gesture drawing details are described on this Portrait and Figure Drawing page in the section on Inside-Out Figure Gesture drawing.

    Kathe Kollwitz combined outline, shading and gesture drawing very expressively in this self-portrait where her arm motion is expressed as gesture.
    http://www.kunstikeskus.ee/info/pilt/uus_uudis_pilt/kollwitz.JPG

    Here she used pen and brush in her Mothers from 1921 (in the Boston Museum of Fine Arts) to enhance expressiveness with gesture.
    http://www.mystudios.com/women/klmno/kollwitz-mothers-1921.html

WHAT TO DRAW?

    Gesture drawing is good for drawing people, animals, and objects that are active and in motion, or for content that is charged with emotional quality. Models are posed as though they are in action, playing in sports, or doing something with emotional content. It good to show joy, grief, dancing, sliding into first base, and so on.

    For all observation drawing, both contour drawing and gesture drawing, I want things to draw that are not part of the child's previously learned symbol set.  A new observation requires more careful looking and should not allow for drawing a remembered shape or symbol that has been drawn many times before. A new observation employs a different part of the brain than drawing something that has been memorized. It helps to select something interesting to the child.  Children can be encouraged to find toys, pets, and things around the house and garden that they have not used for drawings before. If it looks too simple, turn it different or move to a different position to make it a little challenging to draw. Sometimes I turn a familiar thing upside down to make it new again.

    We start with things that are not very complex, but also include a bit of uniqueness. As I write this I am having a snack. An apple with a bite removed is so much more interesting than a plain apple.  You have to look at it to draw it. An apple that still has a leaf on the stem is more unique.  However, if the leaf has a defect, it is even better. You have to look at it to draw it. An apple that is not all the same color is better.  A deformed apple from a neglected tree is wonderful to draw.

    Some of the best subject matter comes from everyday common experiences such as the food we eat, our homes, our toys, our families, the neat stuff we collect, our friends, our games, our work, our animals, our neighborhoods, a trip to a zoo, a trip to a farmyard, and so on. A half eaten snack is evidence of life around it.

    Drawings do more than represent what is seen. They imply what is happening in a child's life. Drawing is a diary. Taste, touch, sound, and smell are all great multi sensory motivational enhancements. Eat some. Draw what is left. Eat what you drew. Practice. Express. Grow. Be.

    NOT EVERY DRAWING IS FROM OBSERVATION

    Children also learn some great thinking skills by working from imagination, from inventing, from designing, and so on.  Children are often interested in creating persuasive work related to social causes such as wild life protection, peace and justice, poverty, drug abuse, and so on.  Some children love to design houses, machines, boats, cars, etc. Many children love to illustrate imagined stories.  Imagined things are excellent for development of their creative thinking ability.

    Creative work is not all practical or utilitarian.  Arranging color in an abstract beautiful way is very enjoyable and expressive for children.  Musicians also use the word "play" when they "perform" with an instrument.  We like the words "play around" when we are exploring and making thumbnail sketches for an idea in drawing or when designing something.  Some people also make word lists to get ideas.

    Children often use drawings to tell stories from memories. With young children, I use lots of questions to get them to think of more memories related to the subject.  If they are overly self-critical of their ability to do this, I tell them that I like to see their own special way of drawing things. As they get a bit older, I encourage the use of mirrors, models, and objects to work from to practice the parts of the compositions needed to tell or illustrate the stories.  Artists often combine observation, imagination, and invention.

    Transfer of drawing skills
    An important type of creativity is the ability to transfer what we have learned in one situation to an appropriate application in another situation. I do not expect what is learned in observation drawing to immediately and naturally transfer and be reflected while drawing from imagination and experiences. Teachers are frequently disappointed to see children who can do impressive observation studies revert to simplified stereotype representations when they do not have something there to observe. What is achieved in observation drawing takes time and practice to be remembered and called up from memory when there is nothing to observe. It is natural for children to revert to their old habits, not remembering that they have learned a new way to represent something.

    A sensitive adult can ask them, "Do you remember when you drew that while you were looking at it? Do you remember the shape of it? Do you remember how the lighting changed the way it looked?" In some cases, when remembering to remember, the child will show significant changes in how things are rendered. Transfer of learning from one kind of drawing (observation) to other kinds of drawing (imagination and experience) is often improved by questions that create an expectation of transfer. Remembering new ways to represent while being imaginative and expressive may seem like a lot to ask, but many children are quite capable of multitasking when they enjoy learning, and if they are gently reminded of their own new skills. Developing habits of thinking that facilitate transfer of learning can be an important way to foster creative thinking. What better gift is there than to help a child learn that what is learned in one situation is often useful in many new and unexpected situations? This is very likely another thinking talent that is developed by growing neurons for this purpose.

    A three-year-old was drawing a picture of herself. When she was working on the fingers I noticed that she was typical in that she made multiple fingers without any concern for how many she drew. I knew that she was learning to count. Like most children of her age, she had never associated counting with drawing. I asked her: "Do you like to count the fingers as you draw them?" Without answering my question she started counting the fingers on her real hand, then after several attempts at counting the fingers in her dawning, she found that she had drawn six fingers on the hand. She reassuringly told herself, "Oh, that's okay." I told her that I agreed. I thought she had a wonderful attitude. When she drew the other hand, she naturally counted and made five digits. This one simple question, asked in a neutral way, may have helped her transfer knowledge. She started to make a connection between counting and drawing. Perhaps now her drawings from imagination could help her develop greater awareness of numbers and math--making her more talented at both of these things easier latter in school because of the new neurons that began to grow in her brain.

    HOW TO RELATE TO THE WORK OF OTHER ARTISTS

    Even though the work of other artists may be very inspirational and very educational, I avoid showing the work of other artists as an introduction to doing artwork.  I feel the suggestive power of the work may prevent them from doing as much of their own observing, thinking, imagining, remembering, etc.  I feel it may lead them to feel their own work is not good enough to measure up.  I believe that we as a species are programmed by instinct to imitate.  This is a powerful instinct in all children.  It is a good instinct for many things, but it runs counter to creativity. Children also have other good instincts such as imagination and curiosity. In my opinion, we do not need to encourage more imitation, but we do need to nourish the instincts of imagination, curiosity, and the natural instincts to search for truth.

    To encourage children to learn innovation and original observation may be a challenge, but the life-long benefits are well worth the effort. They will still learn many important things by imitation - but unless they are encouraged, many will not learn the joy, thinking habits, and rewards they get by learning the methods of thinking used in innovation.

    Art history shows the heights to which artists have aspired. It exemplifies high quality and it helps us learn about other cultures we can scarcely imagine. Art history reminds us of the many important purposes for art. I teach art history, museum visits, and so on after children have done similar work, or we do these activities completely independent of creative work.  By studying the other artist's work as an independent activity or after doing the media work we do not diminish the importance of their own experience as being foremost as content for their own art.

    During the viewing of art history exemplars, I use lots of open questions phrased to help children look for more things in the historic work. If I want them to do related work, they do their own related artwork first (based on their own observations, experiences, or imaginations). This provides an immediate and relevant frame of reference for the other artist's work. Their own work makes them more interested in the work. They can identify with the minds of the artists better. The same questions used during their work can be asked while viewing the historical work. Even though they are doing media work prior to the study of art history, I often see influences from other artists in their work if they have had positive museum and art history experiences in the past.  This is no problem so long as their primary thinking is based on their own observations, imaginations, and experiences.

    WHAT TO DO WITH YOUR CHILD'S COMPLETED WORK

    I suggest saving a child's drawings in a folder in order to keep a record.  Periodically, look back to see progress.  Point out and affirm progress to the child.  I try to make specific points when using compliments or praise.  Connect it to some specific qualities that are explained to the student.  When children are very young, I simply invite them to tell me about their drawings.  I feel that the story telling is very good practice for them.  Even children who are only two and are simply scribbling are able to tell me a story about their drawings. I think this practice in verbal improvisation grows verbal neurons that help make them talented at reading, writing, and speaking.

    Be sensitive about exhibiting the work.  In a school setting it is better to display all or none of the work of an assignment.  Teachers should put the lesson objectives with the displays.  Student artwork may have some artistic merits, but learning is the main purpose of it.

    So far as exhibiting things at home, some feel that exhibiting something that is particularly strong could create fear in the child.  The child might fear that it is too hard to always do as well as the one that was selected.  I would be sensitive to this, but I also think it is encouraging when children see the work being displayed.

    On BECOMING TALENTED

    In my experience, most parents need to be more affirmative and less critical of their children's drawings.  Correcting a child's drawing mistakes can easily stop their interest in drawing.  Children who get affirmation often continue to practice much more on their own. In drawing, just as in most other aspects of discipline, education, and child rearing, we need to stop saying no (unless there is an immediate hazard). It has been found that parents that use a preponderance of prohibitions are more apt to have children who fail in school. They lack attention span because they gave up on trying to imagine good things to do. On the other hand, those with positive choice conditioning, seem to be better prepared to make healthy choices as teens.

    Learning to draw is only a small part of growing up. There are many other important talents. In good parenting, I believe we need to change every negative behavior to a positive with choices. We need to provide awareness questions that suggest better alternatives from which children can learn to make their own good choices. When we say no or when we criticize, we discourage, we destroy motivation, we shorten the child's attention span, and we handicap their capacity for self-learning. Unless they are self-motivated, which happens most when they feel some assurance that they are doing well, brain neurons for abilities and talents will not develop.

    In good parenting we try not to declare absolute answers, but we use open ended questions to encourage good ideas. We offer positive alternatives and options. Children are encouraged to choose from between positive alternatives. Instead of being discouraged by prohibitions, kids grow up enjoying wholesome participatory creative play alone and with friends, they make things, they play games, they participate in sports, they engage in music, they invent recipes, and they spend lots of time in art activities becoming talented way beyond their parents.

    I know this works because it happened in our home. It happened by chance because our kids had a mother who had an amazing parenting instinct. She never said, "Stop it!" She did not say, "No!" unless they were in immediate danger. Whenever the kids were behaving badly she coached them with interesting and enjoyable ideas and asked them to select better positive alternatives. Some were suggested by her, but they also learned how to invent good activities on their own. They became better players. They became conditioned to imagine and self-initiate positive choices as a part of their personalities. One chose writing and the others chose science. They use their talents well as they search and express the truths they find. They have the ability to imagine ways to do things better--making the world a better place for all.



bartelphoto

THE AUTHOR
 

If you like this essay, send the URL to friend. Have a discussion about it at the playground or over coffee. It's more fun to learn together and discuss positive alternatives with good friends.

More on Observation Drawing
http://www.goshen.edu/~marvinpb/lessons/rabbit.html
Teaching Shading in Drawing
http://www.goshen.edu/art/ed/shading.html
Planning Art Lessons
http://www.goshen.edu/art/ed/artlsn.html
Dragonfly Innovation Award Winning Drawing Kit now available on line
http://www.dragonflyin.com/letodrcr.html

Notice: © 2002 to 2007 versions, Marvin Bartel.  Anyone may print one copy for personal use.  Those who wish to make copies or publish any part of this electronically or otherwise must get permission to do so. Your responses are invited. You may make a link to this page. Please do not request a link exchange unless you have already created a link to this page.

first posted: March 29, 2002
This version was updated on June 11, 2007

Author bio

Visit these pages for more secret learning and thinking strategies
Art Education Links
Marvin Bartel, Ed.D. in art education, Emeritus Professor of Art

gc
.
Search Goshen
Teaching Ceramics Marvin Bartel
  Marvin Bartel Home
  Marvin Bartel Courses
  Art Department
  Art Gallery

Inovasi Dan Kreativiti Dalam Pendidikan


Author: SifooSidee
Filed under: Education, Motivation, Student guide

Apakah yang dimaksudkan dengan inovasi? Kebanyakan kamus memberi makna inovasi sebagai pembaharuan atau perubahan. Pengertian ini di anggap agak longgar dan tidak begitu jelas.
Menurut Ronger E. Miller (1971) inovasi merupakan idea, amalan atau objek yang di anggap baru oleh seseorang.
Spencer (1994) menjelaskan inovasi ialah sesuatu yang di anggap baru dan lebih baik daripada yang lama oleh seseorang individu.
Glosari Teknologi Pendidikan (1995) pula merujuk inovasi sebagai idea, konsep atau strategi baru yang boleh mempertingkatkan sesuatu amalan.
ACEID (1977) pula menyatakan bahawa inovasi ialah an effort to introduce a practice in order to bring about a social change. The practice need not be totally new, its efficiency and potentially in a new context are the main criteria used in labelling it as innovation. The emphasis is on change in terms of providing a strategy to deal with a specific local or national problem.
Sufean Hussin (2001) dalam kertas kerjanya pada Seminar Dasar dan Pengurusan Pendidikan menyatakan inovasi bermaksud pembaharuan, modifikasi, atau membaiki idea, benda, ilmu dan ciptaan seni budaya tamadun dengan tujuan memenuhi fungsi-fungsi tertentu atau memenuhi cita rasa tertentu atau memenuhi pasaran tertentu.
Zaltman et. al (1973) menyatakan inovasi ialah idea, latihan atau bahan artifak yang kelihatan baru pada unit yang menggunakannya.
Oldham dan Cuming (1996) pula menyatakan inovasi ialah kejayaan aplikasi pertama pada sesuatu produk atau proses.
Damapour (1991) menyatakan inovasi sebagai mengenerasi perkembangan dan penggunaan idea baru pada organisasi.
Daripada pengertian di atas dapatlah disimpulkan bahawa secara mudah inovasi boleh diterangkan sebagai:-
• Merupakan penghasilan baru
• Berbentuk maujud dan mujarad
• Berdasarkan proses penyusunan semula
• Dengan menggunakan unsur yang sedia ada
• Terjelma sebagai unik, memudahkan dan bernilai
Inovasi dibuat oleh manusia kreatif untuk membina trend baru atau trendsetter untuk menjadi peneraju (pioneer) dan lantas meraih peluang maksimum dalam ekosistem yang banyak persaingan. Secara am, inovasi terdapat dalam dua peringkat iaitu:-
1. Peringkat individu
2. Peringkat organisasi
Peringkat Individu
Di peringkat ini, inovasi dibuat oleh individu kreatif dengan cara menimba ilmu, meneliti persekitaran dan seterusnya membina idea baru untuk menghasilkan sesuatu teknologi baru atau membaiki kualiti sesuatu benda atau untuk menyelesaikan sesuatu masalah. Istilah penting di sini ialah modifikasi.
Peringkat Organisasi
Di peringkat organisasi, inovasi ialah ciri penting bagi sesebuah organisasi yang dinamik dan terbuka. Di sini organisasi sentiasa hidup serta berinteraksi secara aktif dan prospektif dengan persekitaran. Prospektif ialah sifat mencari peluang baru untuk menguasai keadaan atau untuk meraih keuntungan maksimum.
Organisasi inovatif ialah organisasi yang berwawasan dan bijak merencana rancangan strategik iaitu dengan cara:-
1. Meneliti ciri-ciri kekuatannya dan menggunakannya untuk mempertahankan kedudukannya dalam sesuatu ekosistem
2. Meneliti kelemahan-kelemahan dan merangka strategi mengatasi setiap kelemahan dengan cekap dan pantas
3. Meneliti ekosistem dan mengenal pasti peluang-peluang yang ada untuk diperoleh secara sistematik
4. Melancarkan strategi, dasar dan prosedur untuk menentang bahaya dan ancaman dari luar dan dalam organisasi (Bryson dan Kaufman, 1988)
Kelly Dan Littman (2000) dalam bukunya The Art of Innovation menggariskan elemen-elemen asas inovasi bagi apa jua organisasi, khususnya syarikat-syarikat iaitu:-
1. Inovasi bermula dengan kepekaan terhadap semua benda dan perkara dalam persekitaran, khususnya tentang perkara yang digemari oleh manusia dan perkara yang menyusahkan dan dibenci oleh manusia.
2. Inovasi dibuat bagi meningkatkan keselesaan dan kualiti apa jua perkara dan benda yang digemari oleh manusia dan sebaliknya mengurangkan masalah pada pengguna dan klien.
3. Inovasi yang jitu berlaku melalui sesi muafakat dan perbincangan tentang maklumat dan fakta yang diperoleh daripada pengguna, klien, masyarakat dan persekitaran. Sesi muafakat berlaku secara berterusan.
4. Inovasi memerlukan lapan jenis manusia iaitu, jemaah tadbir berwawasan (visionaries), penentu masalah (troublesshooter), pengkritik (iconoclast), detektif, seni ketukangan (craftman), teknokrat, pemaju (enterpreneur) dan pereka bentuk fleksibel.
5. Inovasi memerlukan keupayaan mengatasi rintangan (barrier jumping) dan keberanian untuk mencuba idea yang unik dan ganjil.
6. Inovasi mesti diiringi dengan keinginan melakukan inovasi, suasana yang mendorong inovasi dan penyertaan disebabkan keseronokan melakukan perkara baru dan mencipta nama baru.
7. Inovasi memerlukan jangkaan tentang keadaan masa hadapan
Dalam sistem pendidikan secara berpusat yang diamalkan di Malaysia, pelaksanaan inovasi pendidikan adalah bersifat menjunam melalui proses dari atas ke bawah. Proses yang perlu dilalui untuk menyebarkan inovasi kepada penerima adalah panjang dan berliku, melibatkan beberapa peringkat penyebaran tertentu. Lazimnya, penyebaran inovasi itu dilaksanakan secara stereotaip melalui mesyuarat, kursus, bengkel, seminar dan sebagainya. Berdasarkan cara ini beberapa kekurangan dikenal pasti. Misalnya, apa yang difahami oleh penerima tidak semestinya apa yang dihajati oleh penyampai asalnya. Ataupun jika difahami seperti apa yang dihajati, ada kemungkinan tidak dipersetujui.
Selain halangan dari segi pergeseran maklumat mengenai inovasi pendidikan itu, strategi kursus juga memerlukan kos yang tinggi, bilangan penyampai yang ramai, halangan pentadbiran yang banyak, hingga dengan itu keberkesanan sistem lain sering dipersoalkan. Antara masalah lain yang wujud dalam inovasi pendidikan adalah seperti berikut:-
1. Bidang atau sempadan inovasi pendidikan terlalu luas dan umum bagi mendapat sesuatu persetujuan
2. Kepakaran dalam bidang inovasi yang ingin diperkenalkan adalah terhad justeru ketiadaan pengetahuan dan pengalaman mengenainya
3. Kajian atau penyelidikan yang telah dibuat dalam usaha ke arah inovasi pendidikan adalah dilakukan secara sendiri-sendiri dan bersifat beberapa usaha di sana sini. Ia tidak mengkhusus dan tidak berterusan. Justeru timbul masalah kesinambungan antara kajian-kajian dan kemantapan hasil
4. Pengwajaran dan perimbangan untuk tujuan inovasi pendidikan sering mempergunakan kriteria-kriteria yang terhad. Halangan-halangan dan kekangan-kekangan telah membatasi kriteria ini ke takat apa yang telah diputuskan oleh pihak berkuasa dan bukan oleh keperluan yang berbangkit
5. Kesan sampingan yang negatif yang berlaku semasa sesuatu inovatif pendidikan dijalankan telah tidak dipulihkan. Ini mengancam kredibiliti malahan keberkesanan inovasi yang dihajatkan.
6. Sokongan untuk sesuatu inovasi pendidikan tidak konsisten. Ini bermakna sokongan-sokongan yang sangat diharapkan malah diperlukan oleh pentadbir, pendidik dan guru-guru dalam usaha menjayakan inovasi ini sering tergugat, tidak kukuh dan tidak berterusan. Sokongan ini sangat perlu lebih-lebih lagi di peringkat usaha inovasi tersebut.
7. Wujud perbezaan dan bertentangan pendapat di kalangan pendidik sendiri dalam usaha memperoleh inovasi pendidikan.
8. Terdapat kurangnya sambutan daripada pencadang inovasi sendiri terhadap kritikan-kritikan yang datang daripada orang ramai. Biasanya jika ada sambutan yang diberikan, ia lebih merupakan ssuatu usaha pewajaran sahaja dari pihak pencadang inovasi dan bukannya satu penjelasan yang berbentuk teknikal dan empirikal.
9. Wujudnya kekeliruan berhubung definisi dan keperluan inovasi pendidikan di kalangan penyampai sendiri dan juga di kalangan penerima.
10. Terdapat kecenderungan di kalangan penyampai inovasi mengambil, menerima, memperaku dan menggunakan inovasi pendidikan yang di bentuk oleh negara lain dengan andaian ia sesuatu untuk kegunaan di negeri ini.
KREATIVITI DALAM PEMBELAJARAN
Apa itu kreativiti? Berbagai-bagai makna dan pengertian telah diberikan terhadap erti kreativiti. Menurut Majaro (1992) kreativiti sebagai proses pemikiran yang mendorong dalam mengeneralisasikan idea baru.
Oldham dan Cumming (1196) menyatakakan kreativiti ialah original, berkaitan, produk yang bermanfaat atau prosedur menghasilkan idea baru.
Nystrom (1979) menyatakan kreativiti sebagai penemuan baru di mana ia menuju ke arah yang lebih realiti.
Mumford dan Gustafson (1998) menyebut kreativiti ialah penghasilan produk-produk dan dihargai oleh masyarakat.
Irving Taylor (1959) pula membuat analisis ke atas seratus definisi kreativiti dan mengklasifikasikannya kepada lima peringkat iaitu:-
1. Peringkat ekspresif
2. Peringkat produktif
3. Peringkat inventif
4. Peringkat inovatif
5. Peringkat emergentif
Secara am, semua pakar bersetuju novelti adalah komponen yang wajib dalam kreativiti. Boleh diringkaskan secara umum bahawa kreativiti ialah kombinasi di antara idea baru dan idea lama. Idea baru diperlukan dan idea lama dikaji dan dinilai semula. Ia juga merupakan proses melihat semula, memilih, menukar ganti, gabungan antara maklumat idea baru dan kemahiran.
Dalam organisasi sekolah, kreativiti dilihat sebagai satu kuasa atau force yang penting bagi mencorakkan perkembangan kreativiti dalam pengurusan sekolah (Abdul Rahim Abdul Rashid. 2002). Pengurusan organisasi sekolah perlu kreatif bagi menjadikan sekolah organisasi pembelajaran yang dinamis untuk mengembangkan pengetahuan baru, budaya saintifik, penyebaran teknologi maklumat dan pembangunan potensi manusia. Cabaran sekolah dan pendidikan dalam era perubahan k-ekonomi revolusi pengetahuan dan informasi maklumat memerlukan sekolah mengadaptasikan pelbagai perubahan yang berlaku (Harman, 1998). Wawasan dan misi sekolah perlu bersifat kreatif bagi menjadikan sekolah organisasi pembelajaran yang berkesan dan progresif (Wall, 1999). Pengurusan perubahan memerlukan organisasi sekolah memantapkan lagi wawasan organisasi yang mampu membawa dan menjadikan sekolah pusat kecemerlangan ilmu pengetahuan, penyebaran idea baru dan menyuburkan pemikiran kreatif untuk perubahan sosial, teknologi dan membentuk masyarakat berpengetahuan (Fransman, 1999).
Caserani dan Greatwood (1995) menggariskan beberapa langkah dan strategi penting bagi mencetuskan kreativiti dalam organisasi sekolah dengan mengambil kira perkara-perkara berikut:-
1. Mewujudkan persekitaran untuk perkembangan kreativiti
2. Menggalakkan perkembangan idea dan pendapat
3. Pengaliran dan kebebasan maklumat untuk mendorong kreativiti
4. Membina suasana dan iklim organisasi tempat kerja yang menggalakkan kreativiti
5. Membentuk struktur kreatif penyelesaian masalah
6. Perkembangan pemikiran kepada tindakan
Terdapat pelbagai jenis kreativiti yang boleh dikembangkan dalam organisasi pembelajaran sekolah. Taylor (1975) menyarankan beberapa jenis kreativiti berikut yang menunjukkan perbezaan dari segi proses iaitu:-
1. Kreativiti Ekspresif - ekspresi yang berlaku secara bebas di mana originaliti dan kualiti tidak dipentingkan (contoh, cap jari kanak-kanak)
2. Kreativiti Teknikal – kecekapan bagi menghasilkan sesuatu produk (contoh, membuat biola)
3. Kreativiti Inventif - reka cipta baru yang dihasilkan seperti penemuan telefon bimbit dan penulisan novel
4. Kreativiti Inovatif - kefahahaman dan modifikasi andaian asas dan prinsip-prinsip dengan pendekatan alternatif
5. Kreativiti emergentif - kreativiti yang kompleks dan bentuk yang jarang berlaku yang boleh merintis perubahan keseluruhan prinsip atau andaian paling asas dan di peringkat abstrak.
Dalam organisasi sekolah terdapat beberapa jenis kreativiti yang mendasari perkembangan pendidikan di sekolah, yang meliputi:-
1. Kreativiti kurikulum – ini banyak berlaku dalam isi kandungan pelajaran, tema dan aspek-aspek pembelajaran, reka bentuk dan gubahan bahan pembelajaran, strategi dan pelaksanaan kurikulum.
2. Kreativiti pengajaran – menyentuh kaedah-kaedah, pendekatan, cara, pengurusan dan organisasi pembelajaran, perancangan dan pelaksanaan pengajaran di bilik darjah dan di sekolah
3. Kreativiti profesional – mengenai perkembangan guru dari segi personaliti, cara dan budaya profesional yang dikembangkan, kecekapan dan kepakaran, amalan baru, pemikiran baru, adaptasi terhadap inovasi pendidikan yang berlaku dan dilaksanakan dalam profesion ini.
4. Kreativiti pemikiran - mencorakkan perkembangan minda, pandangan yang progresif, fikiran terbuka, pembacaan dan pengetahuan yang kreatif, pencetusan idea baru yang mendorong kemajuan diri dan kemajuan pendidikan amnya.
5. Kreativiti persekitaran belajar – iaitu kreativiti yang mencorakkan suasana dan keadaan tempat belajar seperti bilik darjah dan sekolah. Iklim sekolah dan bilik darjah yang dinamik dan progresif boleh terbentuk jika ada pendekatan kreatif berlaku dalam organisasi pembelajaran.
6. Kreativiti pengurusan – cara sekolah dikendalikan dan beroperasi, inovasi dalam sistem pengurusan, hubungan, sokongan, kemajuan pembelajaran, penyelesaian masalah dalam hubungan dan perkhidmatan yang ditawarkan.
7. Kreativiti teknologi – bagaimana teknologi digunakan untuk pencetusan inovasi dalam pengajaran, pembelajaran dan pengurusan sekolah. Inovasi terknologi maklumat dan sumbangannya kepada kreativiti dan inovasi sekolah.
Sekolah perlu membangunkan sistem pendidikannya yang kreatif bagi melahirkan individu dan masyarakat yang kreatif. Pelbagai inovasi yang boleh mendorong kepada perubahan dan kemajuan kreatif perlu diperkenalkan dalam sistem pengurusan pembelajaran sekolah. Unsur-unsur kreatif yang dikembangkan di sekolah boleh menjadikan sekolah lebih berinovasi dan berdaya maju bagi membina kesejahteraan dan menggilap potensi manusia. Wawasan falsafah pendidikan sekolah perlu bersandarkan kepada idea pemikiran progresif yang mementingkan kreativiti dan inovasi untuk dikembangkan dalam sistem pembelajaran sekolah.
FAKTOR-FAKTOR UTAMA
PERKEMBANGAN KREATIF DAN INOVATIF DALAM PEMBELAJARAN
Faktor-faktor utama yang menyumbang kepada perkembangan pembelajaran kreatif dan inovatif ialah,
1. Pengurusan
2. Komunikasi terbuka
3. Teknologi
4. Penyelesaian masalah
5. Budaya
6. Strategi
7. Kepimpinan dan
8. Pemikiran
Faktor-Faktor Utama Dalam Perkembangan
Pembelajaran Kreatif Dan Inovatif
PENGURUSAN
Kreativiti dan inovasi dalam pengurusan sekolah boleh menjadikan sekolah sebagai satu organisasi pembelajaran yang bebas daripada belenggu birokrasi, dan ia dapat menjadikan sekolah lebih dinamik, terbuka, ceria, cekap dan dapat menangani serta menyelesaikan masalah dengan lebih mesra dan berhemah.
Dengan meluaskan lagi unsur-unsur kreatif dan inovatif dalam pengurusan sekolah, kebebasan dan demokrasi akan dapat berkembang dan mencorakkan amalan hidup masyarakat sekolah. Sistem komunikasi yang terbuka, pengaliran maklumat yang demokratik, kepimpinan sekolah yang berhemah, dan falsafah pengurusan yang berasaskan hubungan dan pembangunan insan yang harmoni boleh mencorakkan sekolah menjadi sebuah institusi sekolah yang kreatif dan inovatif.
Pengurusan yang kreatif dan inovatif juga perlu dirangka berlandaskan perancangan strategik perubahan. Perancangan yang dibuat adalah ke hadapan dan bersifat progresif serta berpaksikan kepada strategi kreatif dan inovatif untuk meperjuangkan organisasi pembelajaran. Pengurusan organisasi pembelajaran melibatkan:-
a. Perancangan perubahan
Perancangan perubahan yang bersifat mikro dan makro yang berasaskan penyelesaian masalah perlu dilakukan dengan lebih kreatif dan inovatif. Sebagai contoh, rancangan pengajaran tahunan dan mingguan perlu dirancang dengan lebih informatif dan kreatif untuk meningkatkan kualiti pembelajaran guru.
b. Pengetahuan
Organisasi sekolah yang kreatif dan inovatif amat memerlukan seorang guru yang berkemahiran, berpengetahuan, pakar, dedikasi, profesional dan mempunyai semangat kerja yang tinggi dan berdaya maju. Mereka di anggap sebagai tenaga penggerak dan aset kepada kemajuan organisasi pembelajaran untuk menjamin kualiti pendidikan.
c. Strategi pengajaran dan pembelajaran
Strategi pengajaran dan pembelajaran yang berkesan ialah apabila ianya dapat menyampaikan pengetahuan dengan lebih berkesan dan serasi dengan wawasan yang diperjuangkan. Ianya juga dapat mencetuskan suasana pembelajaran dan menggalakkan pelajar untuk terus belajar. Dan juga dapat menambahbaik apa yang sedia ada pada pelajar.
Kaedah dan pendekatan pengajaran dan pembelajaran yang kreatif dan inovatif perlu menjadi amalan guru-guru sekolah. Pembelajaran yang dirangka dan dilaksanakan dapat mengembangkan potensi, pembangunan minda, pemikiran kreatif dan inovatif pelajar. Stail dan pendekatan pendekatan pengajaran juga perlu menarik, menyeronokkan dan bebas daripada tekanan dan kebimbangan. Kaedah-kaedah kreatif dan inovatif dapat mencorakkan suasana belajar dan meningkatkan pencapaian positif pelajar tentang sesuatu yang dipelajari.
Kreativiti dan inovasi juga dapat mencorakkan situasi pembelajaran yang ceria dan berkesan. Pelajar juga bebas daripada sebarang tekanan emosi, perasaan dan mental. Pembelajaran kreatif dapat membebaskan pelajar dan guru daripada stress, bimbang dan takut. Guru juga tidak mengamalkan pembelajaran yang bersifat autokratik dan pasif sebaliknya lebih bersifat partisipatif dan aktif. Pengaruh kreativiti dan inovasi dalam organisasi dapat mencorakkan sekolah sebagai institusi pembelajaran yang menarik, kreatif, inovatif, produktif, fleksibel dan efektif. Pengaruh kreativiti dan inovatif menjadikan pembelajaran lebih mesra dan mudah didekati.
Strategi pengajaran dan pembelajaran yang bersifat kreatif dan inovatif juga menjadikan pembelajaran sesuai dengan naluri perkembangan manusia. Sekolah yang kreatif dan inovatif dapat mendorong perubahan dan kemajuan kognitif, efektif dan psikomotor murid-murid. Sekolah juga dapat berperanan sebagai organisasi pembelajaran yang efektif bagi mengembangkan pelbagai kecerdasan (multiple intelligence) dengan menyediakan pelbagai peluang pembelajaran yang dapat menggilap dan mengembangkan potensi individu yang berbeza-beza dari segi kebolehan, minat, kecerdasan dan kecekapan mereka.
Perubahan dinamik yang berlaku di sekolah juga disebabkan oleh kesan positif pengaruh kreativiti dan inovasi, terutama dari segi kaedah pengajaran. Kaedah dan pendekatan yang lebih menarik dan berkesan yang berlaku mencerminkan kreativiti guru dan sumbangan kreatif peralatan, teknologi, stail dan organisasi pembelajaran. Terdapat kesan positif pengajaran dan pencapaian murid. Guru yang kreatif dan inovatif mempunyai keterampilan yang tinggi dari segi personaliti, pemikiran divergen, pemikiran kreatif, pemikiran kritis dan pemikiran strategik. Keterampilan ini menjadikan guru kreatif dan inovatif adalah guru yang efektif yang sangat penting kepada perubahan pendidikan dan kemajuan sekolah.
d. Kurikulum
Pencetusan kreativiti dan inovasi dalam pelaksanaan kurikulum amat penting bagi mencorakkan perubahan dan kemajuan pendidikan negara yang sedang berhadapan dengan pelbagai perubahan baru. Inovasi kurikulum yang meliputi inovasi dan kreativiti dalam isi kandungan, pengetahuan dan jenis-jenis kemahiran yang perlu dikuasai oleh pelajar boleh dinilai melalui cara ia dilaksanakan di sekolah. Kurikulum yang berkesan ialah kurikulum yang dapat memenuhi kehendak individu atau pelajar. Ianya juga dapat menyediakan pelajar dengan dunia pekerjaan dan juga mengembangkan bakat, potensi, pemikiran, budaya, daya cipta, pengetahuan, kemahiran dan kebolehan pelajar.
Ini memerlukan guru menggunakan pelbagai kaedah, strategi dan pendekatan yang sesuai dan berkesan dengan keperluan pelajar dan keadaan serta kekangan yang wujud di sekolah. Pelaksanaan kurikulum pada umumnya memerlukan guru mengaplikasikan pengetahuan dan strategi yang kreatif dan inovatif. Guru juga harus komited dan dedikasi menjadikan pengajaran yang disampaikan lebih kreatif dan inovatif. Strategi baru dan kaedah pembelajaran kreatif perlu dikembangkan di kalangan pelajar supaya pelajar dapat menguasai pembelajaran dengan lebih kreatif, inovatif dan berkesan. Bagi memantau dan mengawal kualiti pengajaran di sekolah, pasukan pemantauan kurikulum atau teamwork perlu dubentuk dengan tujuan menggalakkan inovasi dan kreativiti dikembangkan dengan berkesan dalam pelaksanaan kurikulum sekolah.
e. Pengurusan organisasi pembelajaran
Pengurusan organisasi pembelajaran hendaklah berkualiti dan mengikut kehendak negara. Ianya mampu membimbing pelajar menjadi ahli masyarakat yang kreatif dan inovatif dan juga menghasilkan pelajar yang berkeupayaan menentukan halatuju masa depannya sendiri.
KEPIMPINAN
Kepimpinan sekolah memainkan peranan penting ke arah pencetusan inovasi organisasi pembelajaran di sekolah. Selain daripada mempunyai latihan, pengalaman, pendedahan dan pengetahuan yang luas dalam bidang pendidikan, kepimpinan sekolah perlu mempunyai dorongan dan komitmen bagi membawa perubahan sekolah melalui meluaskan kreativiti dan inovasi dalam seluruh aspek pengurusan dan pendidikan organisasi sekolah.
Pemimpin perlu merangka strategi yang berkesan bagi membawa perubahan dinamik dan menjadikan sekolah sebagai organisasi pembelajaran yang kreatif dan inovatif. Organisasi sekolah perlu mempunyai dan membentuk kepimpinan kolektif bagi memimpin perubahan berasaskan kepada strategi dan pendekatan kreatif dan inovatif dalam pengurusan pendidikan sekolah.
Kepimpinan sekolah perlu menunjukkan minat dan usaha bagi membangunkan sekolah sebagai organisasi pembelajaran yang kreatif dan inovatif. Ketandusan kreativiti dan inovasi dalam organisasi sekolah boleh dilihat sebagai punca utama kelemahan institusi sekolah dalam menghadapi perubahan dan cabaran inovasi yang berlaku dalam pelbagai kehidupan manusia seperti inovasi teknologi, inovasi pengetahuan dan inovasi belajar. Kejayaan dan perkembangan organisasi pembelajaran banyak bergantung kepimpinan yang bersifat kreatif dan inovatif. Pemimpin perlu berpandangan jauh, pemikiran terbuka, serta sedia mendengar pandangan orang lain. Mereka juga perlu mempunyai kewibawaan yang baik dalam mencorakkan berbagai pembaharuan dalam organisasi terutama di sekolah. Dengan ciri-ciri yang ada, mereka boleh mendorong dalam meningkatkan kualiti produk, kualiti intelektual dan kualiti prestasi pelajar. Juga berkeupayaan memotivasikan ahlinya serta dapat mengenal pasti kekuatan dan kelemahan ahli yang ada dalam organisasinya.
BUDAYA
Ciri budaya sekolah kreatif dan inovatif ialah wujudnya persekitaran belajar yang mendorong semangat belajar pelajar, membentuk minat yang mendalam, kesedaran dan daya usaha, dedikasi dan perkembangan potensi pelajar. Pelajar juga tidak menghadapi masalah bagi mendapatkan bimbingan dan tunjuk ajar daripada guru-guru yang dedikasi, terlatih dan profesional.
Sekolah yang kreatif dan inovatif juga menonjolkan keceriaan fizikal, keceriaan budaya serta keceriaan iklim sekolah. Penonjolan ini menjadikan sekolah tempat belajar yang harmoni, menceriakan dan sesuai untuk perkembangan psikologi kreativiti dan inovasi berlaku. Perasaan dan pemikiran yang ceria juga boleh wujud dalam suasana dan iklim sekolah yang ceria. Sekolah yang ceria, kreatif dan inovatif boleh mengurangkan pelbagai gejala sosial dan moral yang tidak diingini.
Penonjolan budaya kreatif dan inovatif boleh berlaku dengan pelbagai cara seperti aktiviti kreatif sekolah dalam sains dan teknologi, persembahan budaya, sukan, ko-kurikulum, dan melahirkan tokoh-tokoh tertentu dalam bidang kreatif. Imej organisasi sekolah kreatif tidak hanya bergantung kepada pencapaian akademik semata-mata,sebaliknya menonjolkan imej cemerlang dalam pelbagai bidang lain seperti muzik, pancaragam, sukan dan budaya. Budaya sekolah yang baik mampu menyemai nilai, norma positif, menghormati orang lain, memberi dorongan dan mengadakan persaingan yang sihat dan membina di dalam organisasi.
TEKNOLOGI
Teknologi dalam pengurusan organisasi sekolah boleh mencetuskan perkembangan dinamik kreativiti dan inovasi. Teknologi bukan sahaja suatu alat tetapi boleh mempengaruhi sistem pengurusan yang lebih efisien dan kreatif. Pengurusan teknologi maklumat dan penggunaan teknologi komunikasi maklumat (ICT) dapat membina imej baru organisasi inovatif. Ia juga menjadikan organisasi pendidikan dan pembelajaran sekolah lebih berdaya saing dan menjadi lebih produktif.
Penggunaan teknologi maklumat dan ICT menjadikan pengurusan lebih canggih dan moden. Revolusi maklumat dan perubaha teknologi memberi kesan yang positif kepada inovasi perubahan pengurusan organisasi pembelajaran, khususnya sekolah. Bagaimanapun penggunaan teknologi sering kali menimbulkan masalah dari segi cost effective, pembiayaan, penjagaan, dan kewangan. Masalah kekurangan infrastruktur pembelajaran dan teknologi boleh dilihat sebagai penghalang kepada kreativiti dan inovasi teknologi maklumat yang perlu disebarkan melalui sistem persekolahan. Usaha bagi meningkatkan masyarakat celik teknologi maklumat juga belum begitu tercapai disebabkan jurang perbezaan kemudahan teknologi yang wujud antara sekolah-sekolah, terutama antara sekolah luar bandar yang begitu ketinggalan dengan sekolah bandar yang lebih terdedah dengan kemudahan ini.
Teknologi maklumat telah banyak digunakan dalam organisasi khasnya dalam dunia pendidikan. Inovasi organisasi banyak dipengaruhi oleh penggunaan teknologi maklumat dalam dunia pendidikan. Organisasi dan individu yang menolak inovasi ini akan ketinggalan. Persoalan yang timbul ialah bagaimana Teknologi Maklumat dapat menangani dan membantu inovasi sesebuah organisasi. Teknologi maklumat ialah pemangkin atau alat inovasi dalam sesebuah organisasi. Faktor ilmu dan pembelajaran merupakan penyumbang kepada Teknologi Maklumat memainkan peranan sebagai to manage, innovate and implement change.
Ahli-ahli sejarah berpandangan bahawa sesuatu tamadun itu akan melalui beberapa fasa perubahan, asimilasi, dan diversifakasi. Sardar (1979) berpendapat bahawa kekuatan dan kelemahan diadili oleh kebolehan atau ketidakbolehan mengubahsuai kepada persekitaran yang berubah, dan dalam masa yang sama tidak kehilangan identiti dan parameter asal. Abdul Aziz Yusof (2000) pula menyatakan organisasi merupakan satu entiti yang memerlukan perubahan bagi membolehkannya untuk terus hidup, membangun, dan berkembang. Kegagalannya melakukan atau bertindak terhadap perubahan akan menyebabkannya menempah kegagalan dan yang pasti akan memendekkan jangka hayat kewujudannya. Melakukan perubahan juga di anggap sebagai menempuh ketidakpastian serta akan mendedahkan organisasi kepada pelbagai risiko.
Menurut Alvin Toffler (1991), dunia menghadapi perubahan mendadak pada dekad ini di mana generasi kita berada dalam third wave of change. Keadaan ini menyebabkan ilmu dan maklumat mengganti sumber tradisi iaitu tanah, modal dan buruh. Peralihan dari relovusi pertanian ke revolusi industri memakan masa selama 300 tahun. Ahli Sains cybernetic berpendapat inovasi ialah proses semula jadi di mana sesuatu organisasi itu perlu mekanisma tertentu untuk menangani inovasi yang di akibatkan oleh faktor-faktor luaran dan dalaman yang di bawa oleh proses maklumbalas dan tindakbalas melalui sistem komunikasi dan maklumat antara manusia dan sistem.
Selaras dengan perkembangan teknologi, Kementerian Pendidikan telah membuat beberapa inovasi dalam organisasi pendidikan. Di awal-awal inovasi, Kementerian Pendidikan telah membekalkan peralatan pendidikan berasaskan terknologi seperti radio, televisyen, overhead projector ke sekolah bagi tujuan membantu proses pengajaran dan pembelajaran guru dan pelajar. Pihak kementerian juga menyediakan rancangan pendidikan untuk disiarkan ke sekolah rendah dan menengah melalui Radio dan TV Pendidikan. Bermula pada tahun 2000, penyiaran rancangan pendidikan melalui TV dipertingkatkan dan diperluas ke sekolah di kawasan luar bandar dan pedalaman dengan menggunakan teknologi satelit.
Pada awal tahun 1990-an, KPM telah melaksanakan beberapa projek pendidikan yang berasaskan ICT dan pembekalan komputer sebagai aktiviti utama dalam penyediaan infrastruktur ICT. Pada tahun 1992, sebanyak 60 buah sekolah menengah luar bandar telah dibekalkan dengan 20 set komputer untuk pelajar dan satu set komputer untuk guru bagi setiap buah sekolah. Pada tahun 1994 pula, KPM telah melancarkan Projek Rintis Pengajaran Pembelajaran Berbantu Komputer bagi mata pelajaran Bahasa Inggeris dan Matematik di 15 buah sekolah rendah luar bandar di negeri Selangor. Setiap sekolah dibekalkan dengan 21 set komputer dan perisian kursus pendidikan yang disediakan oleh Pusat Perkembangan Kurikulum (PPK). Pada tahun 1996 pula, penyediaan infrastruktur ICT diperluas kepada 209 buah sekolah menengah dan 20 buah sekolah rendah. Sekolah-sekolah menengah ini dibekalkan dengan 20 set komputer dengan satu pelayan (server) untuk Persekitaran Rangkaian Setempat (LAN) tanpa kemudahan internet sementara di sekolah rendah komputer yang dibekalkan tidak dirangkaikan. Antara tahun 1999 hingga 2000, sebanyak 222 buah sekolah rendah dan 110 buah sekolah menengah di seluruh negara telah dibekalkan sebanyak 10 set komputer bagi setiap buah sekolah.
Pada tahun 2000, Projek Penyediaan Infrastruktur Fizikal dan Pengkomputeran Sekolah Rendah dan Menengah (Projek Pengkomputeran) diperkenalkan di 2,418 buah sekolah rendah dan menengah secara berperingkat-peringkat dengan mendahulukan sekolah yang mempunyai enrolmen melebihi 150 dan mempunyai bekalan elektrik. Makmal komputer dilengkapi dengan komputer terkini beserta kemudahan LAN dan internet. Sekolah-sekolah ini dibekalkan perkakasan komputer mengikut kriteria yang ditetapkan seperti berikut:
• Enrolmen kurang 400 orang mendapat 10 komputer, 1 makmal komputer dan 1 server
• Enrolmen 400 – 800 orang mendapat 20 komputer, 1 makmal komputer, 1 server dan 1 projektor LCD
• Enrolmen melebihi 800 orang mendapat 40 komputer, 2 makmal komputer, 2 server, dan 1 projektor LCD
Sehingga akhir tahun 2000, sebanyak 18 buah sekolah (12 buah sekolah rendah dan 6 buah sekolah menengah) telah dilengkapi dengan teknologi peralatan ICT. Projek-projek ICT dalam pendidikan yang telah dilaksanakan adalah pemangkin kepada usaha ke arah e-pembelajaran. Selain menambah sumber tenaga manusia terlatih, projek-projek ini juga dapat meningkatkan penggunaan dan pengintegrasian teknologi ICT dalam P&P.
Projek Rintis Sekolah Bestari telah dimulakan pada tahun 1999 dengan mencadangkan penyediaan persekitaran ICT yang dinamik, fleksibel, dan terkini bagi lima buah sekolah rendah dan 85 buah sekolah menengah. Sehingga tahun 2000, sebanyak 87 buah sekolah (4 buah sekolah rendah dan 83 buah sekolah menengah) telah dilengkapi dengan kemudahan ICT. Penyelesaian Bersepadu Sekolah Bestari dalam projek rintis ini melibatkan komponen bahan P&P elektronik, pengkomputeran Sistem Pengurusan Sekolah Bestari, penggunaan perkakasan ICT, rangkaian setempat, dan Wide Area Network (WAN). Dari segi penggunaan ICT sebagai pengupaya pedagogi dan pengurusan sekolah, tiga aras teknologi diperkenalkan dalam projek rintis, iaitu aras A (model bilik darjah), B+ (model bilik darjah terhad) dan B (model makmal komputer).
Pembekalan komputer bukan sahaja melibatkan pihak sekolah sahaja tetapi kepada pihak-pihak lain dalam organisasi pendidikan. Kementerian Pendidikan Malaysia telah membekalkan komputer kepada Jabatan Pendidikan Negeri (JPN), Pejabat Pendidikan Bahagian (PPB), dan Pejabat Pendidikan Daerah (PPD) untuk tujuan meningkatkan pengurusan pendidikan. Mulai tahun 2001, KPM akan membekalkan komputer dengan nisbah 1 : 1 kepada kumpulan pengurusan dan profesional serta kumpulan sokongan. Pada peringkat sekolah pula, nisbah komputer berbanding pentadbir ialah 2 : 1 dan sebanyak enam unit komputer akan disediakan untuk kegunaan pengurusan dan pentadbiran sekolah. Pembangunan infrastruktur komputer di universiti-universiti awam juga akan dipertingkatkan. Dewan kuliah dan bilik seminar akan dilengkapi dengan kemudahan komputer dan adalah menjadi hasrat kerajaan supaya setiap pensyarah dibekalkan dengan sebuah komputer. Rangkaian komputer juga akan menghubungkan bangunan pentadbiran dengan bilik-bilik syarahan, makmal, dan bilik pensyarah. Rangkaian kampus ini menggunakan bandwidth 155 Mbps, kadar hubungan ke desktop 10 Mbps, dan kadar hubungan kepada internet 2 Mbps. Kemudahan ini dijangka dapat dipertingkatkan mengikut keperluan penggunaan.
Konsep Smart School juga telah menjadi panduan kepada pelaksanaan P&P bestari. Tumpuan diberikan kepada aplikasi ilmu dalam kehidupan sebenar, merekacipta dan berinovasi, serta berinteraksi dengan pihak luar. P&P dalam bilik darjah perlu menterjemahkan konsep meaningful and thoughtful learning dan 4S iaitu self-paced, self-taught, self-access dan self-directed.
Bahagian sumber maklumat juga telah membina dan membuat pembaharuan dari segi aplikasi komputer untuk beberapa Jabatan atau Bahagian seperti Sistem Pengurusan Kewangan, Sistem Maklumat Staf, Sistem Maklumat Institusi Pendidikan Swasta, Sistem Maklumat Biasiswa dan beberapa sistem pemilihan calon masuk ke institusi pendidikan tinggi tempatan. Bahagian sumber maklumat juga menyediakan kemudahan rangkaian KPMnet yang menghubungkan Jabatan/Bahagian dengan institusi pendidikan. Melalui kemudahan ini, personel KPM diberikan kemudahan e-mel dan internet. Laman web KPM iaitu EducationNet telah dibina dan mengandungi maklumat aktiviti semasa serta maklumat tentang status permohonan ke Sekolah Berasrama Penuh (SBP), maktab perguruan dan universiti awam serta status pinjaman PTPTN.
PEMIKIRAN
Pemikiran kreatif dan inovatif dapat diwujudkan dengan menanya soalan-soalan terbuka yang dapat mencungkil daya pemikiran pelajar untuk mengemukakan idea-idea baru serta mencetuskan pemikiran bertahap tinggi. Ia mendorong proses akomodasi iaitu penyusunan semula pengetahuan dan proses asimilasi iaitu menggabungkan pengetahuan baru dengan pengetahuan yang sedia ada. Organisasi pembelajaran yang kreatif dan inovatif dapat mengembangkan pemikiran divergent atau lateral, imaginatif di kalangan pelajar.
Ahli psikologi telah mengkaji fenomena pemikiran kreatif dan inovatif dengan tujuan menerangkan hasil (produk) dan proses pemikiran. Tumpuan ialah kepada heuristik yang digunakan sebagai pemikiran. Pendekatan pemikiran kreatif dan inovatif untuk mengkaji proses pemikiran berbeza mengikut teori pemikiran yang diamalkan. Konsep pemikiran tersebut ialah:-
Pemikiran sebagai CUBA JAYA
Menurut ahli psikologi behavioris pemikiran ialah satu usaha cuba jaya, iaitu pertalian antara rangsangan dan respons. Teori pemikiran behavioris terdiri daripada tiga komponen, iaitu rangsangan (Ra: sesuatu situasi penyelesaian masalah, respons (Re : tingkah laku penyelesaian masalah tertentu) dan kaitan antara rangsangan tertentu dan respons tertentu. Organisma akan cuba sehingga berjaya mencapai pertalian itu. Pertalian itu diandaikan berlaku dalam minda organisma dan dipamerkan dengan penyelesaian masalah berkenaan (Ra-Re). Menurut Thorndike (1911), latihan mengeratkan pertalian antara rangsangan dan respons, dan respons yang tidak membantu proses penyelesaian masalah, lama-kelamaan akan kehilangan kesannya. Pertalian antara rangsangan dan respons akan bertambah kukuh sekiranya terdapat kesan yang menyeronokkan selepas menyelesaikan sesuatu masalah.
Apakah pula yang berlaku antara rangsangan dan respons? Hull (1943) meramalkan bahawa respons-respons kecil berlaku di antara Ra dan Re yang membawa kepada penyelesaian masalah. Watson (1930) menyifatkan ini sebagai bercakap dengan diri sendiri. Walau bagaimanapun ahli-ahli psikologi behavioris tidak begitu berminat menerangkan apa yang berlaku di antara rangsangan dan respons. Oleh sebab apa yang berlaku dalam minda organisma tidak dapat dilihat secara empirikal, kajian mengenainya kurang diberi perhatian. Hanya tindakan yang dapat diperhatikan berlaku, seperti rangsangan dan respons diterima sebagai bukti.
Pemikiran sebagai CELIK AKAL
Menurut ahli psikologi Gestalt, pemikiran atau proses penyelesaian masalah ialah pencarian kaitan antara satu aspek masalah dengan aspek yang lain, dan akibatnya ialah kefahaman struktural. Iaitu kebolehan memahami bagaimana semua bahagian-bahagian masalah dapat disepadukan bagi memenuhi syarat-syarat matlamat. Ini memerlukan mengorganisasi semula elemen-elemen masalah kepada bentuk baru supaya masalah itu dapat diselesaikan.
Dalam eksperimen klasik yang dijalankan oleh Kohler (1925) seekor monyet yang lapar diletak di dalam sebuah sangkar. Sebiji pisang tergantung daripada bumbung sangkar tersebut dan terlalu tinggi untuk monyet itu mendapatkannya. Dalam sangkar itu juga terdapat beberapa kotak yang berlainan saiz. Monyet itu cuba mendapatkannya pisang itu dengan melompat-lompat beberapa kali tetapi tidak berjaya. Ia pun berhenti seketika dan memerhati sekeliling sangkar dan dengan tiba-tiba mengheret kotak-kotak ke tengah sangkar di bawah pisang. Lalu monyet itu pun menyusun kotak-kotak itu bertindih-tindih menjadi seperti tangga dan kemudian memanjat kotak-kotak tersebut dan berjaya mendapatkan pisang. Menurut Kohler, apabila monyet itu secara tiba-tiba sedar tentang pertalian di antara kotak-kotak dengan mendapatkan pisang, ia disifatkan celik akal (insight).
Pemikiran sebagai MENCARI MAKNA
Menurut Ausubel (1968), struktur kognitif atau skemata ialah pengetahuan sedia ada manusia dan terdiri daripada fakta, konsep dan generalisasi yang pernah dipelajari atau didedahkan. Pembelajaran bermakna atau meaningful learning berlaku apabila maklumat baru dapat diasimilasikan ke dalam struktur kognitif individu berkenaan melalui proses subsumpsi. Pendek kata, subsumpsi berlaku apabila individu dapat memberi makna kepada maklumat baru berdasarkan pengetahuan sedia ada. Namun demikian, pemikiran ditafsirkan sebagai proses mencari skemata atau pengalaman lalu yang sesuai untuk dikaitkan dengan pengalaman atau maklumat baru.
Pemikiran sebagai PEMBENTUKAN KONSEP
Pengujian hipotesis atau pemikiran induksi lazimnya dikaitkan dengan pembentukan konsep dan penaakulan analogikal. Pembentukan konsep dikaitkan dengan usaha-usaha Bruner, Goodnow & Austin (1956) yang menyarankan kepentingan pengkonsepan. Pembentukan konsep atau kategori memudahkan individu memahami persekitarannya serta mengurangkan tekanan kognitif. Kategori konsep mewakili beberapa objek atau peristiwa yang mempunyai ciri-ciri serupa atau hampir sama serta ciri-ciri tertentu yang membezakan objek itu dengan objek yang lain.
Individu yang diberikan masalah mengumpulkan maklumat mengikut kategori tertentu dikatakan akan mengemukakan hipotesis dan peraturan. Contohnya, objek-objek seperti meja, kerusi, katil dan almari akan dilonggokkan di bawah kategori perabot. Dia akan meneruskan proses melonggokkan mengikut hipotesis ini sehingga ia tidak boleh dipakai lagi.
Pemikiran sebagai PEMBINAAN MAKLUMAT
Ahli-ahli psikologi seperti Sigel (1984) menyifatkan pemikiran sebagai satu proses aktif yang melibatkan beberapa operasi mental utama seperti induksi, deduksi, penaakulan, urutan dan klasifikasi. Operasi ini bertindak secara berasingan atau bergabung apabila menyelesaikan masalah atau membuat keputusan. Pelajar sentiasa aktif memerhati dan membina pengetahuan dengan membuat hubung kaitan antara objek, peristiwa atau orang di persekitarannya.
Kanak-kanak dengan spontan boleh asimilasi pengetahuan daripada pengalaman dan menyusunnya melalui beberapa operasi mental. Walau bagaimanapun aspek-aspek pengalaman dan cara pengalaman itu disusun adalah terhad dan tertakluk kepada tahap perkembangan kanak-kanak itu. Dalam proses pembelajaran yang memberi pelajar peluang bercakap, memberi pendapat dan membuat keputusan, akan menambahkan kualiti pemikiran pelajar di sekolah. Kanak-kanak yang berinteraksi dengan orang dewasa dan menerima layanan yang positif akan muncul sebagai pemikir yang lebih berkesan.
Pemikiran sebagai PENAAKULAN DEDUKTIF
Penaakulan deduktif ialah membuat kesimpulan berdasarkan premis, pernyataan atau maklumat tertentu yang diperoleh daripada berbagai-bagai sumber. Individu hanya perlu menyusun idea-idea tersebut ke arah mendapat satu jawapan yang betul sahaja. Semua butir maklumat yang diperlukan untuk menjawab pertanyaan Siapakah yang paling tinggi? Telah diberikan. Individu hanya dikehendaki menyusun dan mengaturnya mengikut cara berkesan. Sekiranya maklumat yang diberikan salah, maka jawapannya pun mungkin salah. Penaakulan induktif juga disebut sebagai pemikiran bertumpu atau konvergen.
Pemikiran sebagai PENAAKULAN INDUKTIF
Penaakulan induktif yang disebut sebagai pemikiran bercapah tidak ditujukan ke arah mendapatkan satu jawapan betul. Sebaliknya, terdapat lebih daripada satu jawapan yang mungkin betul (Phillips, 1994). Individu yang menaakul secara induktif cuba mengemukakan pelbagai jawapan, idea, kesimpulan dan alternatif yang boleh diterima sebagai betul. Lazimnya, dalam penaakulan induktif individu tidak dapat menyatakan dengan yakin iaitu daripada banyak jawapan yang dicadangkan, satu jawapan adalah betul. Mengapa? Ini adalah kerana jarang sekali seseorang itu akan dapat meneliti segala kemungkinan. Kemungkinan lain boleh timbul yang memaksa individu mengubahsuai pemilihan awalnya. Contohnya, jika kita rumuskan bahawa semua kucing mempunyai ekor dan tiba-tiba kita bertembung dengan kucing yang tidak mempunyai ekor, kita terpaksa mengkaji semula rumusan yang dibuat tentang kucing.
Pemikiran sebagai PENYELESAIAN MASALAH
Menurut Simon (1962), semua aktiviti kognitif atau pemikiran pada asasnya ialah penyelesaian masalah. Dalam kehidupan harian seseorang, penyelesaian masalah ialah aktiviti yang kerap dilakukan, sama ada di rumah, di tempat kerja, di tempat permainan dan rekreasi atau semasa pembelajaran.
Pada asasnya, terdapat tiga ciri utama penyelesaian masalah, iaitu, keadaan matlamat, keadaan awal, dan pelaksana. Biasanya penyelesaian masalah dilihat sebagai mencari ruang masalah yang terdiri daripada beberapa masalah yang memerlukan penyelesaian. Keadaan awal ialah kesedaran tentang masalah dan pemilihan tindakan untuk menukar keadaan awal dalam ruang masalah. Apabila sesuatu tindakan di ambil, maka individu itu adalah pada tahap keadaan pertengahan, iaitu dia telah menukar keadaan kepada keadaan yang lain. Apabila ia mencapai matlamatnya dia dikatakan telah sampai pada keadaan matlamat atau penyelesaian masalah.
STRATEGI PEMBELAJARAN
Organisasi pembelajaran yang kreatif dan inovatif perlu di rangka berlandaskan kepada pembelajaran yang berpusatkan pelajar. Kaedah tersebut dapat meningkatkan pengetahuan, kemahiran dan mencungkil idea baru daripada pelajar. Juga dapat menggalakkan pelajar untuk berkomunikasi.
Strategi pembelajaran yang berkesan dapat mengembangkan potensi, dan bakat pelajar yang terpendam dan seterusnya boleh diaplikasikan dalam kehidupan harian. Contoh-contoh yang boleh digunakan ialah seperti brainstorming, pembelajaran berpusat masalah, simulasi, kerja secara berkumpulan dan sebagainya.
KOMUNIKASI TERBUKA
Komunikasi terbuka dapat mendorong perkembangan dan kemajuan organisasi pembelajaran. Komunikasi terbuka membolehkan maklumat diperoleh dengan mudah tanpa banyak halangan birokrasi. Maklumat yang diperoleh dari luar organisasi dapat digunakan untuk membantu perkembangan kreativiti dan inovasi serta meningkatkan produktiviti dan kreativiti di kalangan pelajar.
Maklumat yang diperoleh bukan sahaja mengalir daripada atas ke bawah tetapi juga dari bawah ke atas. Ia juga dapat menggalakkan pencarian fakta dan maklumat terkini berhubung perkembangan organisasi. Maklumat yang pantas dan terkini boleh mempengaruhi keputusan yang dibuat bagi menangani berbagai perkembangan organisasi pembelajaran.
PENYELESAIAN MASALAH
Setiap hari kita dilanda dengan pelbagai masalah, sama ada di tempat kerja, rumah ataupun di sekolah. Sebagai contoh, kerapkali kita terdengar pelajar yang diberikan kerja seperti projek sejarah, masalah matematik, menulis karangan, mangatakan Saya tidak tahu tanpa mencuba. Aktiviti-aktiviti penyelesaian masalah membawa pelbagai manfaat kepada pemantapan pemikiran kreatif dan inovatif pelajar (Fisher, 1992).
Kegiatan penyelesaian masalah tidak hanya menambah penguasaan pengetahuan, memperkukuhkan kemahiran dan melahirkan sikap tertentu, tetapi memberi peluang kepada guru memerhati cara pelajar mendekati masalah, berkomunikasi dan belajar.
Bagi menentukan sama ada pelajar memahami sesuatu prinsip atau butir maklumat ialah dengan memberinya masalah untuk diselesaikan. Aktiviti-aktiviti corak bermasalah juga memberi peluang kepada pelajar menunjukkan kebolehannya mengaplikasikan sesuatu prinsip, kaedah atau teori kepada penyelesaian masalah berkenaan.
Masalah-masalah yang dihadapi oleh individu atau pelajar ada yang berstruktur dan apa pula yang tidak berstruktur. Contoh masalah-masalah berstruktur seperti masalah matematik dan fizik. Bagi masalah-masalah ini, segala maklumat yang diperlukan telah disediakan atau mudah diperoleh untuk menyelesaikannya. Akan tetapi dalam kehidupan seharian pelajar menghadapi pelbagai masalah sosial, etika, moral dan sebagainya yang kabur dan tidak berstruktur, iaitu tidak boleh diselesaikan mengikut langkah-langkah yang teratur. Bagi masalah berstruktur, proses penyelesaian masalah mengikut urutan langkah-langkah tertentu. Berdasarkan cadangan Newell dan Simon (1972) langkah-langkah penyelesaian masalah adalah mengikut urutan seperti di bawah.
1. Mengenal pasti masalah
2. Mendefinisikan masalah
3. Mencari penyelesaian
4. Bertindak
5. Menilai kejayaan tindakan
Jadi aktiviti-aktiviti yang melibatkan penyelesaian masalah sama ada dalam pengajaran dan pembelajaran serta program lain di sekolah mampu membentuk daya kreativiti dan inovasi pelajar dan juga guru.
KESIMPULAN
Inovasi dan kreativiti merupakan penyumbang ke arah perubahan organisasi, perkembangan dan pembangunan negara. Bagi menghasilkan sebuah organisasi pembelajaran yang kreatif dan inovatif faktor-faktor yang perlu diberi perhatian ialah pengurusan organisasi, kepimpinan, budaya, teknologi, pemikiran, strategi pembelajaran, penyelesaian masalah dan juga komunikasi terbuka.
Kreativiti dan inovasi yang dibentuk atau dibina perlulah bersesuaian dengan keperluan dan kehendak masyarakat, individu dan juga negara. Ianya juga hendaklah bebas daripada sebarang kebimbangan dan ketakutan yang merupakan pra syarat untuk mengembangkan potensi pelajar yang seharusnya mempunyai daya kreativiti dan inovasi yang aktif dan berdaya maju. Individu yang bersifat kreatif dan inovatif perlu diganjari dengan sepatutnya supaya bakat yang ada tidak dipersiakan begitu sahaja.
Bagi guru yang kreatif dan inovatif pula, mereka harus sentiasa mengkaji dan menyelidik apa yang berfungsi dan tidak berfungsi dalam profesion mereka. Mereka perlu menanya beberapa persoalan dengan diri mereka. Di antara persoalan-persoalan tersebut ialah:-
• Bagaimana perasaan beliau dengan kualiti dan kuantiti atau aktiviti dalam perkembangan organisasi pembelajaran?
• Bagaimana beliau membina dan mengukuhkan faktor yang telah memberi sumbangan kepada kejayaan lepas?
• Bagaimana beliau mengalih atau mengelakkan penghalang yang mengganggu aktiviti?
• Bagaimana beliau menetapkan matlamat untuk dan mengukur kesesuaian perkembangan aktiviti dalam pembelajaran baru?
• Bahagian mana yang paling perlu beliau pertingkatkan perkembangan proses hasil pembelajaran baru?
Jadi jelas menunjukkan ciri-ciri kreatif dan inovatif bukan sahaja wujud pada seseorang individu sahaja tetapi ia berkait rapat dengan penyumbang atau faktor-faktor lain seperti kepimpinan, pemikiran dan budaya sesuatu organisasi itu untuk menentukan kejayaan, pembangunan dan perkembangan sesebuah organisasi khasnya organisasi pendidikan.

Wednesday, 20 August 2014

Panduan Menjilid Laporan Penyelidikan Tindakan Program Ijazah Sarjana Muda Perguruan Dengan Kepujian

PANDUAN MENJILID LAPORAN PENYELIDIKAN TINDAKAN
PROGRAM IJAZAH SARJANA MUDA PERGURUAN DENGAN KEPUJIAN

PANDUAN UMUM PENULISAN LAPORAN PENYELIDIKAN TINDAKAN 2010



1.0 PENDAHULUAN

Garis panduan ini adalah untuk kegunaan pelajar Institut Pendidikan Guru, Kementerian Pelajaran Malaysia (IPG-KPM) yang perlu menyediakan laporan penyelidikan tindakan sebagai memenuhi keperluan kurikulum Ijazah Sarjana Muda Perguruan.

2.0 KERTAS
2.1 Saiz :  A4 (berkualiti tinggi; 210 mm x 297 mm, 80gsm)
2.2 Warna:  Putih

3.0 PENAIPAN
3.1 Jenis Huruf:  ‘Times New Roman’ bersaiz 12 yang ditaip ‘justify’
3.2 Selang Baris:  DUA (2) langkau ‘double spacing’ bagi teks am. Manakala SATU (1) langkau digunakan untuk Abstrak dan Terjemahan Abstrak dan Rujukan
3.3 Ukuran:  Ukuran Muka Surat seperti berikut:
               • Atas   : 2.5 cm daripada jidai atas
               • Bawa : 2.5 cm daripada jidai bawah
               • Kanan: 2.5 cm daripada jidai kanan
               • Kiri   : 4.0 cm daripada jidai kiri

Peringatan:

i. Setiap permulaan tajuk hendaklah ditaip 5.0 cm daripada birai atas kecuali tajuk laporan penyelidikan,   rujukan dan lampiran.

ii. Pada setiap perenggan terakhir dalam sesuatu halaman mengandungi sekurang-sekurangnya DUA baris teks bertaip. Sekiranya tidak, pindahkan teks tersebut ke halaman berikutnya sebagai perenggan baru.

iii. Perkataan terakhir sesuatu halaman tidak boleh menggunakan tanda sempang.

iv. Sesuatu halaman yang baru hendaklah mengandungi sekurang-kurangnya DUA baris teks.

3.4 Format Am :    Semua tajuk ditaip dengan huruf besar kecuali subtajuk. 

3.5 Nombor Halaman

                i. Kedudukan nombor halaman bagi teks am adalah 1.5 cm daripada birai bawah    dan 2.5 cm daripada birai kanan. Gunakan huruf yang sama dengan huruf teks, tanpa hiasan.

                 ii. Pada halaman permulaan (bermula daripada halaman judul) hendaklah dinomborkan dengan angka kecil roman secara berturut-turut sepertimana berikut: i, ii, iii, iv …….

                 iii. Manakala pada halaman teks am hendaklah menggunakan angka numerik iaitu: 1, 2, 3, 4…….

Peringatan: halaman pertama teks dianggap sebagai halaman (1), tetapi tidak ditaip sebagai (1). Begitu juga bagi halaman permulaan setiap bab yang tidak perlu ditulis nombor halamannya, tetapi diambil kira ketika menomborkan halaman berikutnya.

4.0 CETAKAN

Cetakan pada sebelah halaman sahaja iaitu semasa menjilid hendaklah pada sebelah kanan.


5.0 PENJILIDAN

      5.1 Serahan :   Menyediakan LIMA (5) naskah tesis. Naskah untuk pemeriksaan penyelia/penilai kedua) hendaklah dijilid menggunakan kulit ‘keras’ jenis biasa SAHAJA.

       5.2 Penduaan : Bagi salinan berikutnya, calon hendaklah menggunakan kertas mempunyai mutu yang baik sekurang-kurangnya 80 g dan ke atas sahaja.

       5.3 Warna :   Tesis hendaklah dijilid kekal berkulit keras dengan kulit jenis “buckram” dan bertulisan emas.  Warna kulit adalah Merah Tua (maroon).

Peringatan: Sebelum dijilid, calon hendaklah terlebih dahulu memastikan setiap pembetulan telah diuruskan selepas melaksanakan pembentangan dalam seminar penyelidikan.

6.0 KETERANGAN PADA KULIT LAPORAN KAJIAN

6.1 Halaman judul mestilah mempunyai maklumat yang disusun mengikut urutan berikut:
Judul lengkap penyelidikan  
Nama penuh penulis seperti dalam kad pengenalan 
Penyataan tujuan penyelidikan
Nama Institut Pendidikan Guru (IPG) tempat penulis berdaftar
Bulan dan Tahun diserahkan

Maklumat yang tersebut di atas hendaklah ditaip bermula dengan ‘Tajuk Penyelidikan’ (dalam bentuk piramid terbalik) dengan ukuran 5.0 cm daripada birai atas dan berakhir dengan ‘Tahun’ 5.0 cm daripada birai bawah.

Kulit Laporan Kajian




6.2 Tulang Kulit 

Maklumat pada ruang ‘tulang laporan penyelidikan’ hendaklah dicetak dengan jenis dan saiz huruf yang sama sepertimana pada muka hadapan laporan dan hendaklah mengikut susunan yang berikut:

7.0 FORMAT LAPORAN PENYELIDIKAN TINDAKAN
Laporan penyelidikan ini mengandungi beberapa bahagian yang disusun mengikut format Penyelidikan Tindakan.

8.0 SUSUNAN DAN URUTAN KANDUNGAN LAPORAN

Laporan penyelidikan hendaklah disusun mengikut urutan seperti yang berikut:
8.1 Kertas Kosong

8.2 Pengesahan Penyelia
Laporan penyelidikan yang hendak diserahkan untuk tujuan penilaian hendaklah mendapat pengesahan penyelia terlebih dahulu.




        8.3 Halaman Pengakuan Penulis
Halaman ini mengandungi pengakuan penulis tentang keaslian penyelidikan.  Ia hendaklah ditandatangani oleh penulis.
Contoh Halaman Pengakuan Penulis

        8.4 Halaman Dedikasi (Pilihan)
Penyataan dedikasi hendaklah ringkas, iaitu tidak lebih daripada satu perenggan dan tidak mengandungi sebarang nombor, carta atau gambar.
  
        8.5 Halaman Penghargaan (Pilihan)
Halaman ini hendaklah ditulis tidak melebihi dua muka surat. Penghargaan dirakamkan kepada orang perseorangan atau organisasi yang telah memberikan sebarang bantuan dalam penyediaan kajian.  Sila lihat contoh pada Lampiran E.

        8.6 Abstrak 
Abstrak hendaklah ditulis dalam dua bahasa iaitu bahasa Melayu dan diikuti terjemahannya dalam bahasa Inggeris atau bahasa yang digunakan dalam kursus major di muka surat yang berikutnya.  Abstrak mestilah ringkas, ditulis dalam satu perenggan serta tidak melebihi 250 patah perkataan dalam satu muka surat sahaja.  Ia hendaklah menyatakan dengan ringkas tujuan penyelidikan, kumpulan sasaran (sampel), instrumen penyelidikan, tindakan yang dijalankan, keputusan yang diperoleh dan tindakan susulan.  Sila lihat contoh pada Lampiran F dan G.

        8.7 Halaman Kandungan 
Halaman kandungan hendaklah dimulakan pada halaman baru dan mengandungi senarai tajuk dan pecahan-pecahan utama daripada tajuk yang terdapat dalam penyelidikan.  Sila lihat contoh pada Lampiran H.

        8.8 Halaman Senarai Jadual
Senarai ini mengandungi semua tajuk jadual yang dimuatkan dalam penyelidikan ini.  Sila lihat contoh pada Lampiran I.

        8.9 Halaman Senarai Rajah
Rajah merangkumi gambarajah, fotograf, lukisan, graf, carta dan peta.  Senarai rajah mengandungi tajuk rajah dan muka surat yang memuatkan rajah tersebut.  Sila lihat contoh pada Lampiran J.

        8.10 Halaman Senarai Lampiran
Senaraikan semua lampiran yang dimuatkan dalam penulisan penyelidikan dengan memberi perhatian kepada perkara berikut:
a. Laporan penyelidikan tidak semestinya mengandungi lampiran.  Sekiranya diperlukan seperti data penyelidikan, jadual, soal-selidik, peta, gambar dan sebagainya yang terlalu panjang untuk dimasukkan ke dalam teks atau yang tidak diperlukan secara langsung bagi menjelaskan perkara yang dibincangkan dalam teks bolehlah dimasukkan ke dalam lampiran.
b. Lampiran boleh diberi nama seperti Lampiran A, Lampiran B dan seterusnya bergantung kepada jenis dan banyaknya bahan yang disertakan sebagai lampiran.  Lampiran juga boleh diberi tajuk-tajuk tertentu. 

        8.11 Teks
a. Teks dalam penulisan laporan penyelidikan hendaklah mengandungi tajuk/judul yang membayangkan kandungannya berdasarkan format penulisan Penyelidikan Tindakan.  Setiap tajuk/judul boleh dipecahkan kepada sub tajuk/judul dan dinomborkan, jika perlu.

b. Teks ditulis dalam perenggan demi perenggan.  Elakkan menulis perenggan yang panjang. Setiap perenggan sebaiknya dapat menerangkan satu isu atau perkara yang ada kesinambungan dengan perenggan berikutnya.

c. Berikut adalah contoh tajuk/judul teks dalam laporan Penyelidikan Tindakan.

1.0 PENDAHULUAN
1.1   Pengenalan
1.2 Refleksi Pengajaran dan Pembelajaran
1.3 Refleksi Nilai Pendidikan 

2.0 FOKUS KAJIAN

2.1 Isu Kajian 
2.2 Tinjauan Literatur Berkaitan dengan Isu Kajian 
3.0   OBJEKTIF KAJIAN/SOALAN KAJIAN  

4.0 KUMPULAN SASARAN 

5.0 TINDAKAN YANG DIJALANKAN
   
6.0 CARA PENGUMPULAN DATA     

7.0 KEPUTUSAN/ANALISIS DATA DAN INTERPRETASI

8.0 RUMUSAN/REFLEKSI SELEPAS DAPATAN

9.0 CADANGAN KAJIAN SETERUSNYA

10.0 SENARAI RUJUKAN

8.12 Sistem Rujukan 

8.12.1 Menulis Rujukan Dalam Teks
Bagi maklumat atau idea yang diambil daripada sesuatu sumber, penulis hendaklah menyatakan sumber tersebut dalam teks.  Rujukan dalam teks dan dalam Senarai Rujukan hendaklah ditulis mengikut sistem American Psychological Association (APA) yang terkini. Contoh rujukan dalam teks adalah seperti yang berikut:

(a)  Menyatakan hasil karya seorang pengarang:

Sepanjang kajiannya, Wong (2000) telah menunjukkan…

Sistem pendidikan di Malaysia menggalakkan perkembangan individu yang menyeluruh (Choy, 2006).

(b)  Menyatakan hasil karya dua orang pengarang:

Laporan Harton dan Smith (1995) menyatakan…

Pelajar IPG didapati mempunyai bakat yang pelbagai (Lee & Boon, 2005).
(c) Menyatakan hasil karya beberapa orang pengarang:

Goromon (2003), Hector (2001) dan Victor dan Michael (2006) menyatakan …

Banyak kajian yang lepas (contoh, Francis, 1995; Garmon, 1998; Goon & Koh, 2003) telah menunjukkan…

(d) Menyatakan hasil karya sumber sekunder:

Sistem pendidikan di Malaysia terlalu mementingkan peperiksaan (Man, 1982, seperti dinyatakan dalam Lim, 1990).

Mengikut Man (1982, seperti dinyatakan dalam Lim, 1990), sistem pendidikan di Malaysia terlalu mementingkan peperiksaan.

8.12.2 Menulis Rujukan dalam Senarai Rujukan
Contoh rujukan dalam Senarai Rujukan adalah seperti yang berikut:

(a) Buku 
Kleeman, G. (1995). Kemahiran pemetaan topografi. Sydney: 
     Hodder Headline. 

        (b) Jurnal 
Lindsay, A. W. (1982). Institutional performance in higher                        education: The efficiency dimension [Prestasi institusi dalam              pendidikan tinggi: Dimensi kecekapan.] Review of                                Educational Research, 2, 175-199. 

        (c) Surat khabar 

Ball, S. (1986, February 27). Tiada hadiah bagi HSC. 
     Utusan Malaysia, hlm. 15. 

       (d) Tesis tidak diterbitkan 

Aeria, L. A. (1980). Burnout dalam kalangan guru-guru 
     Wilayah Persekutuan. Tesis tidak diterbitkan, Universiti
     Malaya, Kuala Lumpur, Malaysia. 

       (e) Media elektronik 

Fatimah Buang. (2006). Komputer dan saya. Diperoleh 
    Jan 15, 2007 dari http://www.gvu.gatech.edu/user_surveys/               survey-1997-10/ 

     (f) Media elektronik (tiada tarikh, tiada pengarang) 

 GVU's 8th WWW user survey.(n.d.). Diperoleh Mac 30, 2004 
      dari http://www.gvu.gatech.edu/user_surveys/ survey-1997-10/
8.12.3 Menulis Rujukan untuk Nama Pengarang Asia

Dalam Teks



Pengarang Melayu                                  


Mohd. Ali (2005) menyatakan …





Pengarang Cina                                      
Lim (2006) menyokong …




Pengarang India                                      
Krishnan (2003) menerangkan…



Dalam Senarai Rujukan

Dalam senarai rujukan, tulis nama penuh pengarang yang tidak mempunyai nama keluarga.

Mohd.  Ali  b.  Mohd.  Bakar.  (2005). Merdeka.  Kuala 
   Lumpur:   Penerbit Taufik Intelek Sdn. Bhd.

Lim, C. B. (2006). Politik   dan  saya. Kuala Lumpur: 
   Azrizad Sdn. Bhd.  
    
Krishnan   a/l   Thambipillay.  (2003).  Dunia    politik.    
   Kuala   Lumpur:   Tasha Publications.

9.0 Had Maksimum 

Had panjang laporan Projek Ijazah Sarjana Muda Perguruan tidak melebihi 10 000 patah perkataan.